Niet alleen een propagandist

De rechtszaak tegen zanger Simon Bikindi

Momenteel wordt bij het Rwanda Tribunaal in Arusha de rechtszaak tegen Simon Bikindi gevoerd. Bikindi, die in 2001 in Leiden werd gearresteerd, was als zanger actief bij de Radiozender Radio Television Libre de Mille Collines (RTLM) en bij de Interhamwe milities die een belangrijke rol speelde in de genocide van 1994.

Als je de berichtgeving omtrent zanger Simon Bikindi een beetje volgt (wat overigens wel wat actief zoekwerk vergt), krijg je de indruk dat hij alleen vervolgd wordt voor de anti-tutsi-liedjes die hij heeft geschreven. Toch is propaganda niet de enige aanklacht tegen Bikindi. Inderdaad hij verwierf bekendheid door zijn muziek voor RTLM, in het bijzonder het lied ‘Ik haat die hutu’, waarin gezongen werd over de niet-solidaire hutu, die ‘heulden met de vijand, de tutsi’. De populaire muziek, zowel internationale als Rwandese popmuziek, was een van de belangrijkste middelen van RTLM om luisteraars te trekken.

Toch vormen de propagandaliederen slechts een onderdeel van de aanklacht tegen Bikindi. Bikindi was namelijk, volgens de aanklagers van het Rwanda Tribunaal, ook als leidinggevende betrokken bij de Interhamwe en in deze rol gaf hij opdrachten, was hij aanwezig en deed hij mee aan moorden, mishandelingen en verkrachtingen van tutsi. Hij wordt hij er onder meer van verdacht de leiding te hebben gegeven aan diverse huiszoekingen, waarbij meerdere tutsi die zich hadden verstopt, zijn gevonden en alsnog werden omgebracht.

Een belangrijk verschil dus met de rechtszaak tegen Ferdinand Nahimana. Bikindi bedreef niet alleen propaganda tegen de Tutsi, maar voegde, als de aanklachten kloppen, de daad bij het woord door zelf actief aan genocide deel te nemen.